ড্ৰাগছ ভাইৰাছ(একাংকিকা)
বিষয়: ড্ৰাগছৰ ভয়ংকৰ পৰিণতি, পাৰিবাৰিক মৰম, অনুশোচনা আৰু নতুন জীৱনৰ সন্ধান
ভাষা: অসমীয়া সময়: প্ৰায় ২০ মিনিট
ধৰণ: সামাজিক আৰু সজাগতামূলক একাংকিকা
চৰিত্ৰসমূহ
- ৰাহুল — মেধাৱী ছাত্ৰ, পাছলৈ ড্ৰাগছত আসক্ত হোৱা যুৱক।
- ৰাহুলৰ মাক — মৰমিয়াল আৰু দুখী মাতৃ।
- ৰাহুলৰ দেউতাক — পৰিশ্ৰমী, চিন্তিত পিতৃ।
- ৰিমি — ৰাহুলৰ সৰু ভনীয়েক।
- বিকাশ — ৰাহুলৰ বেয়া সংগৰ বন্ধু।
- জিতু — ড্ৰাগছ সেৱন কৰা আন এজন যুৱক।
- শিক্ষক — ৰাহুলৰ বিদ্যালয়ৰ শিক্ষক।
- ডাঃ সেন — নিচামুক্তি কেন্দ্ৰৰ চিকিৎসক।
- গাঁৱৰ সভাপতি — সমাজৰ এজন সচেতন ব্যক্তি।
- গাঁৱৰ কেইজনমান যুৱক-যুৱতী আৰু গাঁওবাসী।
প্ৰথম দৃশ্য:এখন সপোনময় ঘৰ
(মঞ্চত এখন সাধাৰণ গাঁৱলীয়া ঘৰৰ দৃশ্য। মাকে পাকঘৰত কাম কৰি আছে। ৰিমিয়ে কিতাপ পঢ়ি আছে। ৰাহুলে পঢ়া-শুনা কৰি আছে। দেউতাক বাহিৰৰ পৰা সোমাই আহে।)
দেউতাক: ৰাহুল, তোৰ পঢ়া-শুনা কেনে চলিছে?
ৰাহুল: ভালেই চলিছে, দেউতা। এইবাৰ পৰীক্ষাত ভাল ফল দেখুৱাবলৈ চেষ্টা কৰিছোঁ।
দেউতাক: (মৰমেৰে মূৰত হাত ফুৰাই) মোৰ বিশ্বাস, তই এদিন বহুত ডাঙৰ মানুহ হ’বি। কেৱল ডাঙৰ চাকৰি পালেই নহ’ব, ভাল মানুহো হ’ব লাগিব।
ৰাহুল: মই তোমালোকৰ সপোন নিশ্চয় পূৰণ কৰিম, দেউতা।
মাক: (হাঁহি হাঁহি) আমাক আৰু কি লাগে? তহঁত দুয়োটা সন্তান, মানুহৰ দৰে মানুহ হ’লেই হ’ল।
ৰিমি: দাদা, তুমি ডাঙৰ মানুহ হ’লে মোক এখন ধুনীয়া কিতাপৰ আলমাৰি কিনি দিবা দেই!
ৰাহুল: (হাঁহি) কেৱল আলমাৰি কিয়? তোৰ কাৰণে এখন পুথিভঁৰালেই সাজি দিম মই!
ৰিমি: সঁচাকৈ কৈছা?
ৰাহুল: একেবাৰে সঁচা!
(সকলোৱেহাঁহে।)
দেউতাক: ৰাহুল, মনত ৰাখিবি—জীৱনত বহুতো প্ৰলোভন আহিব। প্ৰলোভনৰ ওচৰত হাৰ মানিলে মানুহে নিজৰ লক্ষ্যৰ পৰা আঁতৰি যায়।
ৰাহুল: মনত ৰাখিম, দেউতা।
(পোহৰ লাহে লাহে কমি আহে।নেপথ্যে কোমল সংগীত বাজে।)
ঘোষক (পৰ্দাৰ আঁৰৰ পৰা): কদমতল নামৰ এখন সৰু গাঁও। এই গাঁৱৰে মেধাৱী যুৱক ৰাহুল। তাৰ চকুত আছিল হেজাৰটা সপোন, বুকুত আছিল আত্মবিশ্বাস। কিন্তু জীৱনৰ এটা ভুল সিদ্ধান্তই তাৰ সপোনবোৰক অন্ধকাৰৰ গহ্বৰলৈ ঠেলি দিলে।
দ্বিতীয়দৃশ্য:
(মঞ্চত গাঁৱৰ এখন নিৰ্জন ঠাই। বিকাশ আৰু জিতু বহি আছে। ৰাহুল কিতাপৰ বেগ লৈ সেইফালে আহে।)
বিকাশ: ঐ ৰাহুল! ক’লৈ যাৱ?
ৰাহুল: ঘৰলৈ।
বিকাশ- দেৰিকৈ আহিলি যে!
ৰাহুল-আজি স্কুলত পৰীক্ষাৰ বাবে বিশেষ ক্লাছ আছিল।
জিতু: ইমান পঢ়ি কি হ’ব? জীৱনটো উপভোগ কৰিব নালাগে নেকি?
ৰাহুল: উপভোগ কৰিম বুলিয়েইতো পঢ়া-শুনা কৰি আছোঁ। জীৱনটো উপভোগ কৰিবলৈ হলে আগতে নিজৰ ভৰিত থিয় হ’ব লাগিব।
বিকাশ: (ব্যংগ কৰি) বাহ! আমাৰ গাঁৱৰ ভৱিষ্যৎ বিষয়া! আহ, আজি আমাৰ লগত অলপ সময় কটোৱা।
ৰাহুল: নাই, আজি নোৱাৰিম। ঘৰলৈ যাব লাগিব।
বিকাশ: এদিন আমাৰ লগত থাকিলে একো নহয়। সদায় পঢ়া-শুনা কৰি থাকিলে মূৰটো গৰম হৈ যাব।
জিতু: (এটা নিচাযুক্ত সামগ্ৰী দেখুওৱাৰ ভাও জুৰি) এইবোৰ ল’লে মনটো পাতল লাগে। সকলো চিন্তা নাইকিয়া হৈ যায়।
ৰাহুল: এইবোৰ কি বস্তু?
বিকাশ: অলপ আনন্দৰ বস্তু। এবাৰ চেষ্টা কৰি চা।
ৰাহুল: কিন্তু এইবোৰ স্বাস্থ্যৰ কাৰণে বেয়া নহয়নে?
বিকাশ: ধেৎ! তইও যে! আমি কি একো নজনাকৈ কৰিছোঁ নেকি? এবাৰ ল’লেই মানুহ আসক্ত হৈ নাযায় নহয়।এবাৰ লৈ চা। মজা পাবি।
জিতু: তোকতো আমি সাহসী বুলি জানো! আচলতে তই ইমান ভয়াতুৰ নে?
(ৰাহুল দ্বিধাত পৰে।কিছু সময় নীৰৱে থাকে।)
ৰাহুল: মই জানো, এইবোৰ ভাল বস্তু নহয়।
বিকাশ:তাৰ মানে তই আমাক বিশ্বাস নকৰ?
(বন্ধুত্বৰ নামত কৰা হেঁচাত ৰাহুল দুৰ্বল হৈ পৰে।সি নিচাযুক্ত সামগ্ৰী গ্ৰহণ কৰাৰ অভিনয় কৰে।)
জিতু: এইবাৰ বুজিলি! জীৱনটো এনেকৈ উপভোগ কৰিব লাগে।
(তিনিওজন আঁতৰি যায়।পোহৰ কমে।)
ঘোষক: ভুলটো সৰু যেন লাগিছিল। ৰাহুলে ভাবিছিল, এয়া মাত্ৰ এদিনৰ কথা। ইচ্ছা কৰিলেই যিকোনো সময়তে এৰিব পাৰিব। কিন্তু নিচাৰ ফান্দত ভৰি দিয়াটো সহজ, তাৰ পৰা ওলাই অহাটো ইমান সহজ নহয়।
তৃতীয় দৃশ্য
(ৰাহুলহঁতৰ ঘৰ।মাক ভাত বাঢ়ি আছে।ৰিমিয়ে ৰাহুলৰ বাবে অপেক্ষা কৰি আছে।দেউতাকো বহিআছে।)
মাক: ৰাহুল এতিয়ালৈকে ঘৰলৈ অহা নাই কিয়? সি আজি-কালি প্ৰায়ে দেৰিকৈ আহে।
ৰিমি: মা, দাদাই আগৰ দৰে মোৰ লগত পঢ়া-শুনা নকৰে। কিবা সুধিলেও খং কৰে।
দেউতাক: কথাটো মইও লক্ষ্য কৰিছোঁ। পঢ়া-শুনাৰ প্ৰতি তাৰ আগৰ আগ্ৰহ নাই।
(ৰাহুল টলং-ভটংকৈ সোমাই আহে। তাৰ চকু-মুখত ভাগৰৰ চিন।)
মাক: (চিন্তিতভাৱে)ৰাহুল, তোৰ কি হৈছে? মুখখন এনেকুৱা কিয়? কিবা খাই আহিছ নেকি?
ৰাহুল: মোক একো সুধিব নালাগে! মই ভাগৰি আহিছোঁ। মোক অকলে থাকিবলৈ দিয়া।
দেউতাক: এইটো আকৌ কেনে কথা? মাকে তোৰ ভালৰ বাবেহে সুধিছে।
ৰাহুল: মই কৈছোঁ নহয়, মোক আমনি নকৰিবা!
(ৰাহুল নিজৰ কোঠালৈ যায়।)
মাক: (চকুপানী মচি) মোৰ ল’ৰাটোৰ কি হ’ল? আগতে কিমান মৰমেৰে কথা পাতিছিল! আৰু আজি-কালি……….
দেউতাক: চিন্তা নকৰিবা। হয়তো কিবা সমস্যাত পৰিছে। মই তাৰ লগত কথা পাতিম।
(পাছদিনা।ৰাহুলৰ কোঠা।দেউতাকে তাক মাতিছে।)
দেউতাক: ৰাহুল, তই স্কুললৈ যোৱা কমাই দিলি কিয়? তই স্কুললৈ নাযাৱ বুলি শিক্ষকেও মোক খবৰ দিছে।
ৰাহুল: মই স্কুললৈ যাম নে নাযাম, সেইটো মোৰ কথা।তোমালোকৰ সমস্যা ক’ত?
দেউতাক: তোৰ ভৱিষ্যৎ কেৱল তোৰ নিজৰ নহয়, তোৰ লগত আমাৰো সপোন জড়িত হৈ আছে।
ৰাহুল: মই এতিয়া এইবোৰ কথা শুনিব নিবিচাৰোঁ!
(ৰাহুলে খঙতে ওলাই যায়।দেউতাক নিৰ্বাক হৈ বহি থাকে।)
ঘোষক: দিন বাগৰিল। ৰাহুলৰ জীৱনত পঢ়া-শুনাৰ ঠাই ল’লে নিচাই। যি হাতত এদিন কিতাপ আছিল, সেই হাতে এতিয়া নিচাৰ বাবে টকা বিচাৰিবলৈ ধৰিলে।
চতুৰ্থ দৃশ্য
(ৰাহুলহঁতৰ ঘৰ।মাকে আলমাৰিৰ পৰা কিছু টকা বিচাৰি আছে।)
মাক: (নিজকে নিজে) টকাখিনি ইয়াতেই থৈছিলোঁ। এতিয়া গ’ল ক’লৈ?
দেউতাক: কি বিচাৰি আছা?
মাক: তুমি বজাৰৰ পৰা অনা টকাখিনি ইয়াত থৈছিলোঁ। নাই দেখোন!
দেউতাক: ভালকৈ বিচাৰি চোৱা। হয়তো আন ক’ৰবাত থৈছা।
(ৰাহুল সোমাই আহে।)
দেউতাক: ৰাহুল, তই টকাখিনি দেখিছিলি নেকি?
ৰাহুল: মই কেনেকৈ জানিম?
মাক: টকাখিনি পালে মোক ক’বি। ঘৰৰ বস্তু হেৰালে বৰ অসুবিধা হয়।
(ৰাহুল অস্বস্তিত পৰে আৰু চকু আঁতৰাই ৰাখে।)
দেউতাক: (সন্দেহেৰে) ৰাহুল, তোৰ কিবা টকাৰ প্ৰয়োজন আছিল নেকি? প্ৰয়োজন হ’লে মোক ক’লেই হ’লহেঁতেন।
ৰাহুল: (খঙেৰে) মোক চোৰ বুলি সন্দেহ কৰিছা নেকি?
দেউতাক: মই অৱশ্যে তেনেকৈ কোৱা নাই। কিন্তু তোৰ আচৰণে আমাক চিন্তাত পেলাইছে।
ৰাহুল: তোমালোকে মোক বিশ্বাসেই নকৰা! এই ঘৰখনত মোৰ কোনো স্বাধীনতা নাই!
(ৰাহুল খঙেৰে ওলাই যায়।মাকে চকুপানী টোকে।)
মাক: আমাৰ ল’ৰাটো ইমান সলনি হ’ল কেনেকৈ?
দেউতাক: (দুখেৰে) ভুল সংগৰ পৰিণতি এয়া। কিন্তু সেইবুলি আমি তাক এৰি দিব নোৱাৰোঁ।
(পোহৰ সলনি হয়।গাঁৱৰ আন এটা স্থান।বিকাশ আৰু জিতু বহি আছে।ৰাহুল সোমাই আহে।)
ৰাহুল: বিকাশ, মোক অলপ টকা লাগে।
বিকাশ: কিয়? তোৰ হাতত টকা নাই নেকি?
ৰাহুল: নাই। আজি মোক টকা লাগিবই।
জিতু: টকা নাই যদি আমাক কিয় কৈছা? নিজে ব্যৱস্থা কৰ। আমি সদায় তোক টকা দিব নোৱাৰোঁ নহয়।
ৰাহুল: তোমালোকেই মোক এই পথলৈ আনিলা। এতিয়া মোক সহায় নকৰা কিয়?
বিকাশ: আমি তোক জোৰ কৰি আনিছিলোঁ নেকি? তই নিজেই আহিছিলি!
(ৰাহুলে তলমূৰ কৰে।)
জিতু: টকাৰ কাৰণে কি কৰিব লাগে নিজে কৰ। আমাক আৰু আমনি কৰি নাথাকিবি।
(বিকাশ আৰু জিতু আঁতৰি যায়।ৰাহুল মূৰত হাত দি বহিপৰে।)
ৰাহুল: (নিজকে নিজে) এয়া কি হ’ল মোৰ? যিসকলক বন্ধু বুলি ভাবিছিলোঁ, তেওঁলোকেও মোক এৰি গ’ল। ঘৰখনত শান্তি নাই, স্কুলত সন্মান নাই, বন্ধুৰ মাজত মৰম নাই। তথাপি মই কিয় এই বস্তু এৰিব পৰা নাই?
(সি মূৰটো দুহাতেৰে হেঁচি ধৰে।পোহৰ লাহে লাহে কমে।)
পঞ্চম দৃশ্য
(বিদ্যালয়ৰএটা কোঠা।শিক্ষক এখন চকীত বহি আছে।ৰাহুলৰ দেউতাক তেওঁৰ সন্মুখত বহি আছে।)
শিক্ষক: ৰাহুল আগতে আমাৰ বিদ্যালয়ৰ এজন মেধাৱী ছাত্ৰ আছিল। পঢ়া-শুনাৰ লগতে আচৰণতো ভাল আছিল। কিন্তু এতিয়া তাৰ উপস্থিতি কমি গৈছে আৰু পৰীক্ষাতো অৱনতি ঘটিছে।
দেউতাক: ছাৰ, আমি তাক বুজাবলৈ বহুত চেষ্টা কৰিছোঁ। কিন্তু সি আমাৰ কথা নুশুনে।
শিক্ষক: আমি তাক কেইবাবাৰো সতৰ্ক কৰিছোঁ। নিচাযুক্ত সামগ্ৰীৰ প্ৰতি আসক্তি আৰু বিদ্যালয়ৰ অনুশাসন ভংগ কৰাৰ বাবে বিদ্যালয়ৰ নিয়ম অনুসৰি তাৰ বিৰুদ্ধে কঠোৰ সিদ্ধান্ত ল’বলগীয়া হৈছে।
দেউতাক: ছাৰ, তাক আৰু এটা সুযোগ দিব নোৱাৰিনে? সি সঁচাকৈয়ে ভাল ল’ৰা আছিল।
শিক্ষক: মই আপোনাৰ দুখ বুজিছোঁ। কিন্তু তাৰ চিকিৎসা, পৰামৰ্শ আৰু নিয়মীয়া পুনৰ্বাসনৰ ব্যৱস্থা কৰাটো এতিয়া আটাইতকৈ জৰুৰী। সি সুস্থ হৈ উভতি আহিলে পুনৰ স্কুললৈ অহাৰ সুযোগ পাব।
(ৰাহুল বাহিৰত থিয় হৈ কথাবোৰ শুনি থাকে। সি ভিতৰলৈ সোমাই আহে।)
ৰাহুল: ছাৰ, মোক ক্ষমা কৰিব। মই ভুল কৰিছোঁ।
শিক্ষক: ৰাহুল, ভুল স্বীকাৰ কৰাটো ভাল কথা। কিন্তু কেৱল ক্ষমা বিচাৰিলেই নহ’ব। নিজৰ জীৱনটো সলনি কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিব লাগিব।
ৰাহুল: মই চেষ্টা কৰিম, ছাৰ।
শিক্ষক: মনত ৰাখিবা, নিচাৰ আসক্তি কেৱল বেয়া অভ্যাস বুলি ভাবিলে নহ’ব। ইয়াৰ বাবে চিকিৎসা আৰু সহায়ৰ প্ৰয়োজন হ’ব পাৰে। লাজ বা ভয়ত কথাবোৰ লুকুৱাই নাৰাখিবা।
দেউতাক: ৰাহুল, বোপাই, ঘৰলৈ ব’ল। আমি তোৰ লগত আছোঁ।
(ৰাহুলে দেউতাকৰ ফালে চায়, কিন্তু দেউতাকে একো নকৈ তলমূৰ কৰে।তিনিওজন মঞ্চৰ পৰা ওলাই যায়।)
ষষ্ঠ দৃশ্য
(মঞ্চত পথাৰৰ কাষৰ দৃশ্য।ৰাহুল নিচাৰ প্ৰভাৱত অচেতন অৱস্থাত মাটিত পৰি আছে।ৰিমি স্কুলৰ পৰা ঘৰলৈ আহি থাকোঁতে ভায়েকক তেনেকৈ পৰি থকা দেখি ভয় খাই তাৰ কাষত বহি পৰে।)
ৰিমি: দাদা! দাদা! তোমাৰ কি হৈছে? চকু মেলা দাদা!
(ৰাহুলে কোনো সঁহাৰি নিদিয়ে।ৰিমিয়ে কান্দিবলৈ ধৰে।)
ৰিমি: দাদা, তুমি এনেকৈ কিয় পৰি আছা? উঠা দাদা! মা-দেউতাই তোমাৰ কাৰণে কিমান চিন্তা কৰে জানা? তুমি আগতে মোক কিমান মৰম কৰিছিলা! মোৰ পঢ়া-শুনাত সহায় কৰিছিলা। তুমি কৈছিলা, ডাঙৰ মানুহ হ’লে মোক পুথিভঁৰাল সাজি দিবা।
(ৰিমিয়ে কঁপি কঁপি ৰাহুলৰ হাতখন ধৰে।)
ৰিমি: দাদা, তুমি আমাৰ ঘৰৰ ডাঙৰ ল’ৰা। এদিন তুমি ঘৰখনৰ দায়িত্ব ল’ব লাগিব। তোমাৰ ওপৰত আমাৰ কিমান আশা! মই তোমাক এনেকৈ চাব নোৱাৰোঁ, দাদা।
(তাই কান্দি কান্দি ৰাহুলৰ বুকুত মূৰ থয়।)
ৰিমি: দাদা, তুমি বেয়া বস্তুবোৰ এৰি দিয়া। তুমি আগৰ ৰাহুল হৈ ঘূৰি আহা। মই আকৌ তোমাৰ লগত পঢ়িম। তুমি মোক আকৌ সাধু শুনাবা। আমাৰ ঘৰখনত আকৌ হাঁহি বিৰিঙিব। দাদা, আজিৰ পৰা তুমি ভাল হৈ যোৱা!
(ৰাহুলৰ চকুৰ পতা লৰচৰ কৰে।সি লাহে লাহে চকু মেলে।)
ৰাহুল: ৰিমি! তই ইয়াত?
ৰিমি: (কান্দি) দাদা! তুমি চকু মেলিলা! তুমি আমাক এৰি নাযাবা দাদা!
ৰাহুল: (দুৰ্বল কণ্ঠেৰে) মই… মই কি কৰিলোঁ, ৰিমি? মই নিজৰ জীৱনটো নিজেই ধ্বংস কৰিছোঁ। মাৰ চকুপানী, দেউতাৰ দুখ, তোৰ কান্দোন—একোৱেই মই বুজি নাপালোঁ।
ৰিমি: এতিয়াও সময় আছে, দাদা। তুমি আমাক এৰি নিদিবা। আমি তোমাক সহায় কৰিম।
ৰাহুল: মই বহুবাৰ ভাবিছোঁ যে এইবোৰ এৰি দিম। কিন্তু মই নিজে পৰা নাই। মই নিজৰ ওপৰত বিশ্বাস হেৰুৱাই পেলাইছোঁ।
ৰিমি: তেন্তে চিকিৎসা লোৱা দাদা। শিক্ষকেও কৈছিল, চিকিৎসা ল’লে মানুহ সুস্থ হ’ব পাৰে। তুমি অকলে যুঁজিব নালাগে।আমিও আছোঁ তোমাৰ লগত।
(ৰাহুলে ভনীয়েকৰ হাতখন জোৰেৰে ধৰে।)
ৰাহুল: ৰিমি, মই আৰু এইদৰে থাকিব নোৱাৰোঁ। মই চিকিৎসা ল’ম। মই নতুনকৈ জীয়াই থাকিবলৈ শিকিম।
ৰিমি: (চকুপানীৰ মাজতো হাঁহি) মই জানো, মোৰ দাদা এদিন নিশ্চয় আগৰ ৰাহুল হৈ আমাৰ মাজলৈ ঘূৰি আহিব।
(ৰিমিয়ে গাঁৱৰ এজন মানুহক মাতিবলৈ দৌৰি যায়।নেপথ্যে আৱেগিক সংগীত বাজে।)
ঘোষক: কেতিয়াবা এটা সৰু মাত, এটোপাল চকুপানী বা আপোনজনৰ মৰমে মানুহৰ অন্তৰত পৰিৱৰ্তনৰ বীজ ৰোপণ কৰে। কিন্তু কেৱল আৱেগেই যথেষ্ট নহয়। ৰাহুলক তেতিয়া প্ৰয়োজন আছিল সঠিক চিকিৎসা, পৰিয়ালৰ সহায় আৰু নতুনকৈ জীৱন আৰম্ভ কৰাৰ সাহস।
সপ্তম দৃশ্য
(নিচামুক্তি কেন্দ্ৰৰ এটাকোঠা।ডাঃসেন এখন চকীত বহি আছে।ৰাহুল আৰু তাৰ মাক-দেউতাক সন্মুখত বহি আছে।)
ডাঃ সেন: ৰাহুল, তুমি ইয়ালৈ আহি ভাল সিদ্ধান্ত লৈছা। প্ৰথমে মোক কোৱা, তুমি কিমান দিন ধৰি নিচাযুক্ত সামগ্ৰী গ্ৰহণ কৰি আছা?
ৰাহুল: কেইবা মাহমান হ’ল, ছাৰ। প্ৰথমতে মাজে-সময়ে গ্ৰহণ কৰিছিলোঁ। পাছত এৰিব নোৱাৰা হ’লোঁ। এতিয়া এৰিবলৈ চেষ্টা কৰিলেও অস্বস্তি লাগে।
ডাঃ সেন: তুমি কথাবোৰ খুলি কোৱাৰ বাবে ধন্যবাদ। নিচাৰ আসক্তি এটা চিকিৎসাযোগ্য সমস্যা। ইয়াৰ বাবে কেৱল ইচ্ছাশক্তিৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰিলেই নহয়; চিকিৎসা, মানসিক পৰামৰ্শ আৰু পৰিয়ালৰ সহায়ৰো প্ৰয়োজন হয়।
মাক: ডাক্তৰ, আমাৰ ল’ৰাটো আগৰ দৰে সুস্থ হৈ উঠিবনে?
ডাঃ সেন: নিশ্চয় সুস্থ হৈ উঠিব। কিন্তু আৰোগ্য লাভৰ প্ৰক্ৰিয়াত সময় লাগিব পাৰে। মাজে-সময়ে অসুবিধা আহিব পাৰে। সেই সময়ত তাক গালি-গালাজ বা অপমান নকৰি চিকিৎসকৰ পৰামৰ্শ অনুসৰি সহায় কৰিব লাগিব।
দেউতাক: আমি তাৰ লগত আছোঁ, ডাক্তৰ। সি যাতে আকৌ এই পথলৈ উভতি নাযায়, তাৰ বাবে আমি যত্ন ল’ম।
ডাঃ সেন: ৰাহুল, তোমাৰো কিছুমান দায়িত্ব আছে। চিকিৎসাৰ নিয়ম মানিব লাগিব, নিচাৰ পৰা আঁতৰি থাকিব লাগিব আৰু বেয়া সংগৰ পৰা দূৰত থাকিব লাগিব।
ৰাহুল: মই বুজিছোঁ, ছাৰ। মই মোৰ জীৱনটো পুনৰ গঢ়ি তুলিব বিচাৰোঁ।
ডাঃ সেন: অতি ভাল কথা। এটা কথা মনত ৰাখিবা—অতীতৰ ভুলে তোমাৰ গোটেই ভৱিষ্যৎ নিৰ্ধাৰণ নকৰে। কিন্তু ভৱিষ্যৎ সলনি কৰিবলৈ আজি তুমি কি পদক্ষেপ লোৱা, সেয়াহে গুৰুত্বপূৰ্ণ।
(ৰাহুলে মাক-দেউতাকৰ ফালে চায়।)
ৰাহুল: মা, দেউতা, মোক ক্ষমা কৰিবা। মই তোমালোকৰ বিশ্বাস ভাঙিছোঁ। তোমালোকক কষ্ট দিছোঁ। মই জানো, কেৱল কথা ক’লেই বিশ্বাস ঘূৰি নাহে। মই মোৰ কামৰ মাজেৰে তোমালোকৰ বিশ্বাস পুনৰ ঘূৰাই আনিবলৈ চেষ্টা কৰিম।
মাক: (চকুপানীৰে) বোপাই, তই সুস্থ হৈ উঠাটোৱে আমাৰ কাৰণে আটাইতকৈ ডাঙৰ সুখ।
দেউতাক: আমি তোৰ লগত আছোঁ। কিন্তু মনত ৰাখিবি, তোৰ নিজৰ চেষ্টাতহে তই সুস্থ হৈ উঠিব লাগিব।
ৰাহুল: মই চেষ্টা কৰিম, দেউতা। এইবাৰ মই অকলে নহয়, তোমালোকৰ সহায় লৈ আগবাঢ়িম।
(সকলোৱে পৰস্পৰৰ হাত ধৰে।পোহৰ লাহে লাহে কমি আহে।)
অষ্টম দৃশ্য
(মঞ্চতগাঁৱৰএখন খেলপথাৰ।কেইজনমান যুৱক-যুৱতী বহি কথা পাতি আছে।গাঁৱৰ সভাপতি উপস্থিত।কিছু সময়ৰ পাছত ৰাহুল আহে।সি আগৰ তুলনাত সুস্থ আৰু শান্ত।)
সভাপতি: ৰাহুল, তোমাক পুনৰ আমাৰ মাজত দেখি ভাল লাগিছে। তুমি জীৱনৰ কঠিন সময়ৰ মাজেৰে আহিছা। এতিয়া তুমি কি কৰিব বিচাৰিছা?
ৰাহুল: সভাপতি মহাশয়, মই মোৰ জীৱনৰ ভুলৰ পৰা শিক্ষা লৈছোঁ। মই বিচাৰোঁ, মোৰ দৰে আন কোনো যুৱকে যাতে এই অন্ধকাৰ বাটত ভৰি দিবলগীয়া নহয়।
সভাপতি: সেইটো বৰ ভাল চিন্তা। কিন্তু কেৱল ভাষণ দিলেই নহ’ব। যুৱক-যুৱতীসকলক সঠিক বাটৰ সন্ধান দিব লাগিব আৰু প্ৰয়োজনত সহায় বিচাৰিবলৈ উৎসাহিত কৰিব লাগিব।
ৰাহুল: হয়, ছাৰ। মই জানো, নিচাৰ আসক্তিত পৰা মানুহক কেৱল বেয়া বুলি ক’লে সমস্যাটো সমাধান নহয়। তেওঁলোকক চিকিৎসা, মৰম আৰু সহায়ৰ প্ৰয়োজন।
প্ৰথম যুৱক: ৰাহুল দা, তুমি আগতে আমাৰ লগত ক্ৰিকেট খেলিছিলা। মাজতে সকলো ওলট-পালট হৈ গ’ল। আমি ভাবিছিলোঁ, তুমি আৰু কেতিয়াও আমাৰ মাজলৈ ঘূৰি নাহিবা।
ৰাহুল: মইও এসময়ত তেনেকৈয়ে ভাবিছিলোঁ। কিন্তু মোৰ পৰিয়াল, চিকিৎসক আৰু শিক্ষকৰ সহায়ত মই পুনৰ জীৱন লাভ কৰিবলৈ সক্ষম হ’লো।
দ্বিতীয় যুৱক: কোনোবাই বন্ধুত্বৰ নামত নিচাযুক্ত বস্তু গ্ৰহণ কৰিবলৈ হেঁচা দিলে আমি কি কৰা উচিত?
ৰাহুল: স্পষ্টকৈ ‘না’ ক’ব লাগিব আৰু তেনে পৰিস্থিতিৰ পৰা আঁতৰি আহিব লাগিব। প্ৰয়োজন হ’লে বিশ্বাসযোগ্য অভিভাৱক, শিক্ষক বা আন কোনো দায়িত্বশীল ব্যক্তিৰ সহায় ল’ব লাগিব। প্ৰকৃত বন্ধুৱে কেতিয়াও বন্ধুক ধ্বংসৰ পথলৈ ঠেলি নিদিয়ে।
প্ৰথম যুৱক: কিন্তু কোনোবাই ইতিমধ্যে আসক্ত হৈ পৰিলে?
ৰাহুল: তেন্তে তেওঁক অপমান বা অৱহেলা কৰিব নালাগে। চিকিৎসকৰ পৰামৰ্শ ল’ব লাগে। পৰিয়াল আৰু সমাজে সহায়ৰ হাত আগবঢ়াব লাগে। নিচাৰ আসক্তিৰ পৰা ওলাই অহাটো সম্ভৱ, কিন্তু তাৰ বাবে ধৈৰ্য আৰু নিয়মীয়া সহায়ৰ প্ৰয়োজন।
সভাপতি: ৰাহুলে আজি আমাৰ সকলোকে এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ শিক্ষা দিলে। গাঁৱৰ প্ৰতিটো পৰিয়াল, বিদ্যালয় আৰু সামাজিক সংগঠনে এই সমস্যাৰ বিৰুদ্ধে সচেতনতা সৃষ্টি কৰিব লাগিব।আহক, আমি সকলোৱে মিলি এখন সুস্থ, সচেতন আৰু নিচামুক্ত সমাজ গঢ়াৰ সংকল্প লওঁ।
সকলোৱে একেলগে: আমি নিচাৰ বিৰুদ্ধে যুঁজিম! আমি যুৱসমাজক ৰক্ষা কৰিম! আমি এখন সুস্থ সমাজ গঢ়িম!
(ৰিমি আগবাঢ়ি আহে।)
ৰিমি: দাদা, তুমি কৈছিলা নহয়, এদিন মোৰ কাৰণে পুথিভঁৰাল সাজি দিবা?
ৰাহুল: (হাঁহি) নিশ্চয়, ৰিমি। কেৱল তোৰ কাৰণেই নহয়, গাঁৱৰ সকলো ল’ৰা-ছোৱালীৰ কাৰণে আমি এখন পুথিভঁৰাল গঢ়িম। যাতে তেওঁলোকে কিতাপৰ মাজত সপোন বিচাৰি পাব পাৰে, নিচাৰ মাজত নহয়।
(সকলোৱে হাতচাপৰি দিয়ে।)
নৱম দৃশ্য
(মঞ্চত সকলো চৰিত্ৰ একেলগে থিয় হয়। পিছফালে এখন বেনাৰ—“নিচামুক্ত সমাজ গঢ়োঁ, সুস্থ ভৱিষ্যৎ গঢ়োঁ”। ৰাহুল আগবাঢ়ি আহে।)
ৰাহুল: মৰমৰ ৰাইজ, মই এসময়ত ভাবিছিলোঁ, নিচাই মোক আনন্দ দিব। কিন্তু ই মোৰ পৰা কাঢ়ি লৈছিল মোৰ পঢ়া-শুনা, মোৰ বন্ধুত্ব, মোৰ পৰিয়ালৰ বিশ্বাস আৰু মোৰ জীৱনৰ সপোনবোৰ। মই নিজকে হেৰুৱাই পেলাইছিলোঁ। মোৰ ভনীৰ চকুপানী, মা-দেউতাৰ মৰম, শিক্ষকৰ উপদেশ আৰু চিকিৎসকৰ সহায়ে মোক নতুন পথ দেখুৱালে।
ড্ৰাগছ এটা মাৰাত্মক সামাজিক সংকট। ই কেৱল এজন ব্যক্তিৰ জীৱনতেই আঘাত নকৰে, পৰিয়াল আৰু সমাজকো ক্ষতিগ্ৰস্ত কৰে। সেয়ে আমি নিচাযুক্ত সামগ্ৰীৰ প্ৰলোভনৰ পৰা আঁতৰি থাকিব লাগিব, বেয়া সংগ চিনিব লাগিব আৰু সমস্যাত পৰিলে জ্ঞানীজনৰ সহায় বিচাৰিব লাগিব।
মই আজি আপোনালোকৰ সন্মুখত প্ৰতিজ্ঞা কৰিছোঁ—মই মোৰ জীৱনটো ভাল কামৰ বাবে উৎসৰ্গা কৰিম। মোৰ দৰে আন কোনো যুৱকে যাতে অন্ধকাৰৰ মাজত হেৰাই নাযায়, তাৰ বাবে মই কাম কৰি যাম।
মাক: সন্তানৰ ভুল হ’ব পাৰে, কিন্তু সন্তানক সঠিক পথলৈ ঘূৰাই অনাৰ বাবে পৰিয়ালৰ মৰম আৰু সহায় অতি প্ৰয়োজন।
দেউতাক: অভিভাৱকসকলে সন্তানৰ আচৰণৰ পৰিৱৰ্তন লক্ষ্য ৰাখিব লাগে। এই ক্ষেত্ৰত সমাজৰ প্ৰতিজন ব্যক্তিৰে দায়িত্ব আছে।আহক, আমি নিচাৰ বিৰুদ্ধে সজাগতা সৃষ্টি কৰোঁ আৰু আসক্তিত পৰা লোকসকলক পুনৰ জীৱন গঢ়িবলৈ সহায় কৰোঁ।
ৰিমি: দাদা, তুমি আকৌ আমাৰ আগৰ দাদা হৈ ঘূৰি আহিছা। আমাৰ সপোনবোৰ আকৌ জীয়াই উঠিছে।
ৰাহুল: হয়, ৰিমি। অন্ধকাৰ যিমানেই গভীৰ নহওক, সঠিক পথ বিচাৰিলে পোহৰলৈ ঘূৰি আহিব পাৰি।
আটায়ে একেলগে- সচেতনতাই আমাৰ শক্তি, সুস্থ সমাজ আমাৰ লক্ষ্য!”
(পোহৰ ক্ৰমে উজ্জ্বল হয়।সকলো চৰিত্ৰই হাতত হাত ধৰি থিয় হয়।নেপথ্যে আশাবাদী সংগীত বাজে।পৰ্দানামে।)